Skip to main content

হিন্দু পৰম্পৰা · সত্ৰসমূহ

চামগুৰি সত্ৰ

নাম আৰু সংশ্লিষ্ট শব্দ: চামগুৰি সত্ৰ · চামগুৰি সত্ৰ · চামগুৰিৰ মুখা-শিল্প

মাজুলী, অসম

মাজুলীৰ মুখাই কোনো চৰিত্ৰক ফুটাই তোলে, কিন্তু তাৰ কাহিনী গঢ় দিয়া হাত আৰু তাক চলন দিয়া পৰিৱেশনৰ সৈতেও জড়িত। চামগুৰি সত্ৰ এই জীৱন্ত শিল্পৰ সৈতে সংযুক্ত। সেই প্ৰসঙ্গ বুজিলে কেৱল ভাব প্ৰকাশ কৰা মুখ এখন ধাৰ লোৱাতকৈ স্মৃতিচিহ্নটোত অধিক অৰ্থ যোগ হয়।

পঢ়িবলৈ প্ৰায় 3 মিনিট

পৰিৱেশনৰ ভিতৰত মুখাৰ ভূমিকা

অসম পৰ্যটনে ইংৰাজীত Samaguri, Chamaguri বা Samoguri নামে লিখা চামগুৰি সত্ৰৰ পৰিচয় মুখা-নিৰ্মাণৰ পৰম্পৰাৰ মাজেৰে দিয়ে। এই মুখাবোৰ ভাওনাত ব্যৱহাৰ হয়, য’ত ধৰ্মীয় কাহিনীৰ চৰিত্ৰ দৰ্শকৰ সন্মুখলৈ অনা হয়। মুখাৰ ৰূপবোৰ নিৰ্দিষ্ট চৰিত্ৰৰ সৈতে জড়িত; ইচ্ছামতে সলনি কৰিব পৰা সজ্জাৰ সমষ্টি নহয়।

সেয়ে কৰ্মশালাৰ ফটোত দেখা মুখ এখনে কেইবাটাও প্ৰশ্ন তোলে: কোনটো চৰিত্ৰ দেখুওৱা হৈছে, মুখাখন কেনেকৈ ব্যৱহাৰ হয় আৰু পৰিৱেশনটোৱে কি কাহিনী কয়? এই প্ৰশ্নবোৰে কেৱল চকু টনা ৰূপতে ৰৈ নাথাকি শিল্পটোৰ অৰ্থৰ ফালে আগুৱাই নিয়ে।

তথ্যসূত্ৰ: Assam Tourism: Chamaguri Satra and bhaona masksAssam Tourism: Majuli, Samoguri Satra

হাতেৰে গঢ় দিয়া উপকৰণ

ৰাজ্যৰ মাজুলী-বিষয়ক পুস্তিকাত মুখা বনোৱাত ব্যৱহৃত উপকৰণৰ ভিতৰত বাঁহ, মাটি আৰু গোবৰৰ নাম আছে। ইয়াত শিল্পটোক ধৰ্মীয় আৰু নাট্য-পৰিৱেশনৰ অংশ হিচাপে দেখুওৱা হৈছে। উপকৰণ আৰু উদ্দেশ্য পৰস্পৰ জড়িত; বস্তুটো কেৱল মুখৰ এখন সমতল ছবি নহয়।

তথাপি প্ৰতিজন শিল্পীৰ পদ্ধতি আৰু ফিনিশ তেওঁৰ পৰাই বুজি লোৱা প্ৰয়োজন। সাধাৰণ বিৱৰণ এটা নিৰ্মাণৰ পূৰ্ণ পদ্ধতি নহয়, বা সকলো মুখাতে একে অনুপাতৰ উপকৰণ ব্যৱহাৰ হয় বুলিও প্ৰমাণ নকৰে। প্ৰকৃত শিল্পবস্তুৰ অৰ্ডাৰ দিলে নিৰ্মাতাৰ সৈতে নিশ্চিত কৰা বৈশিষ্ট্য অনুসৰিহে তাৰ গঠন বৰ্ণনা কৰিব লাগে।

তথ্যসূত্ৰ: Assam Tourism: Majuli, Samoguri Satra

শিল্পীৰ মাজেৰে শিক্ষাৰ ধাৰা

হেমচন্দ্ৰ গোস্বামীৰ বাবে সংগীত নাটক অকাডেমীৰ প্ৰশস্তিপত্ৰত তেওঁৰ পিতৃ ৰুদ্ৰকান্ত দেৱ গোস্বামীৰ ওচৰত বাঁহৰ কাম আৰু সত্ৰীয়া কলাৰ প্ৰাৰম্ভিক শিক্ষা লোৱাৰ কথা আছে। তাত তেওঁৰ মুখাৰ সৈতে জড়িত কৰ্মশালা, প্ৰদৰ্শনী আৰু সংগ্ৰহালয়ৰ সংগ্ৰহৰ উল্লেখ আছে; 2018 বৰ্ষৰ বঁটাৰে তেওঁৰ অৱদান স্বীকৃত হৈছে।

শিল্পীৰ নাম ল’লে পৰম্পৰাটোৰ সৈতে মানুহৰ জীৱনৰ সংযোগ স্পষ্ট হয়। নিৰ্দিষ্ট ব্যক্তিসকলেই দক্ষতা শিকে, শিকায় আৰু বিকশিত কৰে। দীঘলীয়া পৰম্পৰাৰ পৰা প্ৰেৰণা পোৱা বুলিয়েই সমকালীন শিল্পীৰ কাম বেনামী হৈ যাব নালাগে; নিৰ্মাতাৰ পৰিচয় আৰু পুনৰ ব্যৱহাৰৰ চৰ্তও গুৰুত্বপূৰ্ণ।

তথ্যসূত্ৰ: Sangeet Natak Akademi: Hem Chandra Goswami, award citation for 2018

শিল্পটোৰ নাম আৰু পৰিচয়

ভাৰতৰ আনুষ্ঠানিক ভৌগোলিক সূচক পঞ্জীত Majuli Mask of Assam হস্তশিল্পৰ পঞ্জীভুক্ত সূচক হিচাপে আছে, আৰু প্ৰমাণপত্ৰৰ তাৰিখ 2024 চনৰ। এই তথ্য নামযুক্ত শিল্প আৰু তাৰ উৎপত্তিস্থানৰ বিষয়ে। ইয়াৰ পৰা বিত্তাৰ্কৰ ব্যক্তিগত প্ৰস্তাৱিত সামগ্ৰী সেই সূচকৰ অধীনত প্ৰমাণিত বুলি নুবুজায়।

স্বতন্ত্ৰভাৱে প্ৰস্তুত কৰা মুখাৰ ছবি থকা ধাতুৰ মুদ্ৰা আৰু পৰম্পৰাগতভাৱে নিৰ্মিত মুখা বেলেগ বস্তু। বিৱৰণত প্ৰকৃততে কি দিয়া হ’ব, কোনে বনাব আৰু কি উপকৰণ ব্যৱহাৰ হ’ব, সেয়া স্পষ্ট থাকিব লাগে। বাছি লোৱা প্ৰস্তাৱৰ বাবে উপযুক্ত উৎস আৰু প্ৰাসঙ্গিক অধিকাৰসমূহ নিশ্চিত কৰিব লাগিব।

তথ্যসূত্ৰ: Intellectual Property India: Majuli Mask of Assam, GI application 939

ভাবি-চিন্তি কৰা ৰূপান্তৰ

স্মৃতিচিহ্নটোৱে কোনো কৰ্মশালা-ভ্ৰমণ, নাট্যকলাৰ প্ৰতি আগ্ৰহ বা মাজুলীৰ সৈতে প্ৰাপকৰ সম্পৰ্ক স্মৰণ কৰিব পাৰে। সেই কাৰণৰ পৰা আৰম্ভ কৰি এটা স্পষ্ট বিষয় বাছক। চুটি লিখনিয়ে চৰিত্ৰটো চিনাক্ত কৰিব পাৰে; কাৰ্ডত মূল হৱালাৰ কৃতিত্ব আৰু পৰিৱেশনৰ প্ৰসঙ্গ বুজাব পাৰি।

অনুমোদনৰ আগতে নক্সাটো প্ৰকৃত আকাৰত চাবলৈ বিচাৰক। উভৰা নক্সাত বিৱৰণবোৰ মিলি গ’লে ডাঙৰকৈ দেখুওৱা চকু, মুখ বা শিৰসজ্জাৰ সৈতে সামগ্ৰিক ৰূপৰ সম্পৰ্ক হেৰাব পাৰে। নিৰ্দিষ্ট হৱালা ব্যৱহাৰৰ অনুমতি নিশ্চিত কৰক। কোনো শিল্পী বা সত্ৰৰ সৈতে চুক্তি নহ’লে তেওঁলোক এই সামগ্ৰীৰ অংশীদাৰ বুলি ইংগিত নিদিব।

প্ৰশ্ন

চামগুৰি সত্ৰৰ সৈতে মুখাৰ কি সম্পৰ্ক?
উল্লেখ কৰা অসম পৰ্যটনৰ বিৱৰণসমূহত ইয়াৰ মুখা-নিৰ্মাণৰ পৰম্পৰা আৰু ভাওনাত সেই মুখাৰ ব্যৱহাৰৰ কথা আছে।
মুদ্ৰাত মুখাৰ ছবি থাকিলেই সেয়া পৰম্পৰাগত মাজুলীৰ মুখা নেকি?
নহয়। ধাতুৰ ৰূপান্তৰ আৰু পৰিৱেশনৰ বাবে গঢ়া মুখা বেলেগ বস্তু; দুয়োটাৰ বিৱৰণো পৃথক হ’ব লাগে।
অনলাইন ফটো এখনৰ পৰা মুখা নকল কৰিব পাৰোঁনে?
প্ৰথমে চৰিত্ৰ, নিৰ্মাতা আৰু ছবিৰ উৎস চিনাক্ত কৰক। পুনৰ ব্যৱহাৰৰ আগতে নিৰ্দিষ্ট হৱালা আৰু প্ৰস্তাৱিত ব্যৱহাৰৰ অনুমতি নিশ্চিত কৰিব লাগিব।

তথ্যসূত্ৰ আৰু অধিক পঢ়াৰ বাবে